Izoniazyd (Działania niepożądane)

Izoniazyd jest antybiotykiem stosowanym w leczeniu gruźlicy, działającym jako silny środek bakteriobójczy wobec Mycobacterium tuberculosis. Jego metabolizm, szczególnie związany z genotypem NAT2 (N-acetylotransferaza 2), może wpływać na jego skuteczność i ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, takich jak hepatotoksyczność.

Gruźlica jest jedną z głównych chorób zakaźnych na świecie, powodującą około 1,6 miliona zgonów rocznie. Leczenie lekami przeciwgruźliczymi pierwszego rzutu, takimi jak ryfampicyna, izoniazyd, pirazynamid i etambutol, jest na ogół skuteczne, jednak rozwój lekooporności znacząco wpłynął na powodzenie tego leczenia.

Wprowadzony w 1952 roku izoniazyd charakteryzuje się dobrą tolerancją i niskim kosztem. Jak opisano wcześniej, leki przeciwgruźlicze powodują śmierć czynnika zakaźnego, a zatem mają działanie bakteriobójcze. W przypadku izoniazydu lek wykazuje wysoką wczesną aktywność bakteriobójczą, zmniejszając obciążenie bakteryjne o 90-95% w ciągu pierwszych kilku dni leczenia.

MECHANIZM DZIAŁANIA

Izoniazyd jest antybiotykiem stosowanym głównie w leczeniu i profilaktyce gruźlicy. Lek ten, jeden z najskuteczniejszych leków pierwszego rzutu przeciwko Mycobacterium tuberculosis, hamuje syntezę kwasu mykolowego, niezbędnego składnika ściany komórkowej bakterii, powodując jej śmierć.

PRZECIWWSKAZANIA

Izoniazydu nie należy stosować u pacjentów ze stwierdzoną nadwrażliwością na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą. Nie należy go również stosować u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby.

Lek ten wykazuje niepożądane interakcje z karbamazepiną, disulfiramem i dlatego nie zaleca się jego jednoczesnego stosowania. Ponadto zaleca się ostrożność w przypadku łączenia izoniazydu z innymi związkami, takimi jak lotne chlorowcowane środki znieczulające, antykoagulanty kumarynowe, ketokonazol, glukokortykoidy, fenytoina lub ryfampicyna.

DZIAŁANIA NIEPOŻĄDANE

Chociaż izoniazyd jest ogólnie bezpieczny, może powodować działania niepożądane, z których większość jest przemijająca i ma niewielkie nasilenie. Obejmują one skutki żołądkowo-jelitowe, wysypkę i świąd oraz neuropatię obwodową, chociaż częstość występowania tej ostatniej jest bardzo niska. Jednak jednym z najpoważniejszych działań niepożądanych związanych z lekami przeciwgruźliczymi jest hepatotoksyczność, która może prowadzić do niepowodzenia leczenia i zwiększonej śmiertelności u pacjentów z gruźlicą.

Izoniazyd jest metabolizowany w wątrobie głównie poprzez acetylację przez enzym N-acetylotransferazę 2 (NAT2). Gen NAT2, który koduje ten enzym, jest wysoce polimorficzny i wykazuje duże różnice w ekspresji i aktywności enzymu między osobnikami. Niektóre polimorfizmy genetyczne w genie NAT2 zostały powiązane ze zwiększonym stężeniem izoniazydu w osoczu i zwiększonym ryzykiem rozwoju hepatotoksyczności.

NAZWY HANDLOWE

Izoniazyd jest sprzedawany pod wieloma nazwami, w tym:

  • Isonarif®
  • Isaotamine®
  • Rifamate
  • Rifater®

Analizowane geny

NAT2

Bibliografia

O'Connor C, Patel P, Brady MF. Isoniazid. 2024 Feb 16. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2024 Jan–. PMID: 32491549.

Pourmohamadi N, et al. Association of Cytochrome P450 2E1 and N-Acetyltransferase 2 Genotypes with Serum Isoniazid Level and Anti-Tuberculosis Drug-Induced Hepatotoxicity: A Cross-Sectional Study. Iran J Med Sci. 2023 Sep;48(5):474-483.

Sileshi T, Telele NF, Burkley V, et al. Correlation of N-acetyltransferase 2 genotype and acetylation status with plasma isoniazid concentration and its metabolic ratio in ethiopian tuberculosis patients. Sci Rep. 2023 Jul 15;13(1):11438.

Verma R, da Silva KE, Rockwood N, et al. A Nanopore sequencing-based pharmacogenomic panel to personalize tuberculosis drug dosing. medRxiv [Preprint]. 2023 Sep 10:2023.09.08.23295248.

Nie robiłaś jeszcze testu DNA?

Zrób sobie badanie genetyczne i dowiedz się wszystkiego o sobie.

starter
Test DNA Starter

Pochodzenie, Cechy i Wellness

Kup
starter
Test DNA Advanced

Zdrowie, Pochodzenie, Cechy i Wellness

Kup
Miesiąc Ojca Tylko do 20 czerwca na wszystkie testy DNA. Użyj naszego kodu DAD15
Kup