Oxcarbazepine (Bijwerkingen)

Personen met varianten zoals HLA-B*15:02 kunnen ernstige huidreacties ontwikkelen tijdens de behandeling met oxcarbazepine.

Oxcarbazepine is een anti-epilepticum dat wordt gebruikt voor de behandeling van focale epileptische aanvallen bij volwassenen en kinderen. Het is een ketonderivaat van carbamazepine dat is ontwikkeld om de therapeutische werkzaamheid te behouden, met een gunstiger profiel wat betreft geneesmiddelinteracties.

Hoewel oxcarbazepine over het algemeen goed wordt verdragen, kan het huidbijwerkingen veroorzaken die variëren van milde huiduitslag tot ernstige overgevoeligheidsreacties. De identificatie van farmacogenetische factoren heeft het mogelijk gemaakt om patiënten met een verhoogd risico op het ontwikkelen van deze reacties te identificeren. Het HLA-B*15:02-allel is hierbij de belangrijkste farmacogenetische marker die geassocieerd is met het risico op ernstige huidbijwerkingen veroorzaakt door oxcarbazepine.

Werkingsmechanisme

Oxcarbazepine oefent zijn therapeutische werking voornamelijk uit door selectieve blokkering van spanningsafhankelijke natriumkanalen in neuronen. Dit mechanisme stabiliseert hyperexciteerbare neuronale membranen, vermindert de verspreiding van herhaalde elektrische ontladingen en beperkt de overdracht van abnormale zenuwimpulsen.

Oxcarbazepine is een prodrug waarvan de actieve metaboliet, het 10-monohydroxyderivaat (MHD), verantwoordelijk is voor het grootste deel van de anticonvulsieve werking van het geneesmiddel. Het kan zowel als monotherapie als in combinatie met andere anti-epileptica worden gebruikt.

Contra-indicaties

Oxcarbazepine is gecontra-indiceerd bij patiënten met een bekende overgevoeligheid voor de werkzame stof of een van de hulpstoffen. Voorzichtigheid is geboden bij patiënten met een voorgeschiedenis van overgevoeligheid voor carbamazepine, vanwege mogelijke kruisreactiviteit tussen beide geneesmiddelen.

Daarnaast moet bij dragers van het HLA-B*15:02-allel, met name bij patiënten die niet eerder met oxcarbazepine zijn behandeld, het gebruik van alternatieve behandelingen worden overwogen vanwege het verhoogde risico op het ontwikkelen van het syndroom van Stevens-Johnson (SJS) en toxische epidermale necrolyse (TEN).

Bijwerkingen

De meeste bijwerkingen van oxcarbazepine zijn licht tot matig ernstig en omvatten duizeligheid, slaperigheid, hoofdpijn, vermoeidheid, misselijkheid, braken, dubbelzien, wazig zien en coördinatiestoornissen.

Ook kan hyponatriëmie optreden, vooral bij langdurige behandeling of bij oudere patiënten.

In zeldzame gevallen kunnen ernstige cutane bijwerkingen (SCAR) optreden, waaronder het syndroom van Stevens-Johnson (SJS), toxische epidermale necrolyse (TEN) en het geneesmiddelreactiesyndroom met eosinofilie en systemische symptomen (DRESS).

Handelsnamen

• Trileptal®
• Oxtellar XR®