Thioguanine, Azathioprine, Mercaptopurine (Dosering)

De thiopurinefamilie bestaat uit purinemetabolisme-antagonisten die op grote schaal worden gebruikt bij de behandeling van auto-immuunziekten en sommige soorten kanker. Thiopurine-methyltransferase, gecodeerd door het TPMT-gen, is betrokken bij hun metabolisme, zodat kennis van het metabolisatieprofiel nuttig kan zijn voor een correcte aanpassing van de dosering om ongewenste bijwerkingen te voorkomen.

Azathioprine

Azathioprine is een van mercaptopurine afgeleid immunosuppressivum dat het purinemetabolisme tegengaat. Het wordt bij voorkeur gebruikt bij auto-immuunziekten met onvoldoende respons op corticosteroïden, en ter voorkoming van afstoting bij ontvangers van transplantaten (in combinatie met andere immunosuppressiva).

De belangrijkste bijwerkingen van azathioprine zijn beenmergdepressie, gastro-intestinale intolerantie en hepatotoxiciteit. Het moet voorzichtig worden gebruikt bij patiënten met jicht of bacteriële infecties, en er moet regelmatig hematologische en biochemische controle plaatsvinden.

Thioguanine

Thioguanine is een antineoplastisch middel dat ook het purinemetabolisme tegengaat. Bij activering remt het de novo purinesynthese en purinekernotide-interconversies. Dit geneesmiddel wordt gebruikt bij de behandeling van acute leukemie.

De belangrijkste bijwerkingen houden verband met maag-darmstelsel (misselijkheid, braken, diarree), hepatobiliaire (geelzucht), metabolische (hyperurikemie) en hematologische (myelosuppressie) stoornissen.

Klinische implicaties

Falen van deze genen kan leiden tot TPMT-deficiëntie, en daarmee tot een abnormaal metabolisme van thiopurines. Bij de meeste mensen veroorzaakt deze deficiëntie geen gezondheidsproblemen, aangezien behandeling met azathioprine of 6-mercaptopurine weinig voorkomt. Degenen die deze geneesmiddelen krijgen en een TPMT-deficiëntie hebben, metaboliseren deze geneesmiddelen echter langzamer en krijgen meer grillige reacties en een hoger percentage bijwerkingen. Enkele daarvan zijn misselijkheid en verhoogde transaminases, maar ook andere die ernstig kunnen zijn, zoals beenmergsuppressie (onvermogen om nieuwe bloedcellen te vormen).

Naast het TPMT-gen worden variaties in het NUDT15-gen in verband gebracht met een verminderde metabolisering van thiopurines, waardoor er een verhoogd risico bestaat op soortgelijke bijwerkingen als bij het TPMT-gen.

Geanalyseerde genen

NUDT15 TPMT

Bibliografie

Dai Z, Papp AC, Wang D, Hampel H, Sadee W. Genotyping panel for assessing response to cancer chemotherapy. BMC Med Genomics, 2008; 1(1):24.

Hawwa AF, Millership JS, Collier PS, Vandenbroeck K, McCarthy A, Dempsey S, et al. Pharmacogenomic studies of the anticancer and immunosuppressive thiopurines mercaptopurine and azathioprine. Br J Clin Pharmacol, 2008; 66(4):517-28.

Stocco G, Cheok M, Crews K, Dervieux T, French D, Pei D, et al. Genetic Polymorphism of Inosine Triphosphate Pyrophosphatase Is a Determinant of Mercaptopurine Metabolism and Toxicity During Treatment for Acute Lymphoblastic Leukemia. Clin Pharmacol Ther, 2009; 85(2):164-72.

Relling M V, Gardner EE, Sandborn WJ, Schmiegelow K, Pui C-H, Yee SW, et al. Clinical Pharmacogenetics Implementation Consortium Guidelines for Thiopurine Methyltransferase Genotype and Thiopurine Dosing: 2013 Update. Clin Pharmacol Ther, 2013; 93(4):324-5.

Dean L. Azathioprine Therapy and TPMT Genotype. Medical Genetics Summaries. 2012.

Dickson AL, Daniel LL, Zanussi J, et al. TPMT and NUDT15 Variants Predict Discontinuation of Azathioprine for Myelotoxicity in Patients with Inflammatory Disease: Real-World Clinical Results. Clin Pharmacol Ther. 2022;111(1):263-271. .

Tamm R, Oselin K, Kallassalu K, et al . Thiopurine S-methyltransferase (TPMT) pharmacogenetics: three new mutations and haplotype analysis in the Estonian population. Clin Chem Lab Med. 2008;46(7):974-979.

Relling MV, Schwab M, Whirl-Carrillo M, et al . Clinical Pharmacogenetics Implementation Consortium Guideline for Thiopurine Dosing Based on TPMT and NUDT15 Genotypes: 2018 Update. Clin Pharmacol Ther. 2019;105(5):1095-1105. .

Heb je nog steeds geen DNA test gehad?

Doe je genetische test en kom alles over jezelf te weten.

starter
Starter DNA-testen

Voorouders, eigenschappen en welzijn

Kopen
starter
Advanced DNA-testen

Gezondheid, Voorouders, Eigenschappen en Welzijn

Kopen
De DNA test die u zocht
Kopen